رهنمودهایی برای فعال تر شدن "دیپلماسی فعال"
ساعت ۳:۱۸ ‎ب.ظ روز ٢٥ امرداد ۱۳۸٧ : توسط :
سید عباس مهاجر:سخنان مهم رهبر انقلاب در جمع سفرا و مجموعه دیپلماسی کشورمان اگرچه از جهت نوع برنامه ، عادی و یک دیدار سالیانه بود اما نکات مهمی، هم برای مجموعه مدیریت وزارت خارجه و هم تحلیلگران در خود نهفته داشت. نکاتی که شاید بتوان آنها را راهکارهایی برای فعال تر شدن دیپلماسی ای دانست که اکنون سه سال است از انفعال درآمده . 1- تجربه نشان داده دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران با تغییر دولت ها می تواند تغییر و تحولاتی را تجربه می کند. جایگزینی نگاه "دیپلماسی فعال" که در آن رویکردهایی همچون به چالش کشاندن مسئله هولوکاست ، تقاضای تجدید نظر در ساختار شورای امنیت سازمان ملل قابل تعریف است به جای روش و دیپلماسی دولت پیشین که پس از تغییر دولت در انتخابات سوم تیر رخ داد تصدیق این مسئله است. 2- در میان این تغییر و تحولات اگر چه همواره یک سری اصول ثابت همچون رابطه با رژیم صهیونیستی و برسمیت شناختن کشوری به نام اسرائیل به عنوان خطوط قرمز جمهوری اسلامی مطرح بوده که غیر قابل چشم پوشی هستند اما از خدشه ناپذیری این اصول هیچگاه "دست و پا بسته بودن دولت ها در تعمیم نظرات خود در عرصه سیاست خارجی را نمی توان نتیجه گرفت. ذکر این نکته از آنجا ضرورت می یابد که به نظر می رسد برخی سیاستمداران دولت پیشین هر گاه سخن از نقد عملکردشان در احقاق حقوق هسته ای ملت ایران پیش می آید ، با بیان تعیین سیاست های کلی پرونده هسته ای از سوی رهبر انقلاب، از پاسخگویی در قبال عملکرد خویش شانه خالی می کنند. 3- محمود احمدی نژاد که از سوم تیرماه سه سال پیش رای اعتماد مردم را گرفت، از همان ایام تبلیغات انتخاباتی صراحتا از تعلیق تاسیسات هسته ای انتقاد کرد، انتقاداتی که خبر از تسلط نگاه جدیدی در دیپلماسی کشور می داد، عملکرد دولت در سه سال گذشته به خوبی تسلط این نگاه متفاوت در راس قوه اجرائی کشور را تائید کرد اما به نظر می رسید یکی ازچالش های دولت در این حوزه تا حدی عدم همراهی کافی بدنه اجرائی دستگاه دیپلماسی کشور با سیاست های جدید بود. مسئله ای که گویا رئیس دولت نهم هم بر آن اشراف دارد چنانکه احمدی نژاد که سال گذشته برای پاسخگویی به سوالات دانشجویان به دانشگاه علم و صنعت رفته بود، وقتی با سوال انتقادی یکی از دانشجویان درباره عملکرد وزارت خارجه مواجه شد، بر فاصله عملکرد این وزارتخانه با وزارت خارجه مطلوب صحه گذاشت. 4- تاکید رهبر انقلاب در دیدار این هفته ایشان با سفرا و روسای نمایندگی های ایران بر اعتقاد کامل و راسخ عناصر عرصه سیاست خارجی بر مبانی و اصول نظام اسلامی و حرکت رو به جلوی نظام اسلامی در کنار ایجاد نوعی تکلیف شرعی برای سفرا و دیپلمات های دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی مبنی بر حضور یا عدم حضور آنها در این دستگاه ، دغدغه های رهبری در این حوزه را نشان داد. دغدغه هایی که بر مبنای آن اعتقاد به اصول و مبانی انقلاب اسلامی را در اولویت اول انتخاب سفرا قرار می داد. 5- به نظر می رسد سخنان رهبری در جمع سفرا نوعی آسیب شناسی دیپلماسی کشور است. توجه بیش از پیش مسئولان وزارت خارجه به نکته سنجی های رهبر انقلاب بی تردید در پیشبرد اصول سیاست خارجی دولت نهم که بارها نیز مورد حمایت رهبر انقلاب قرار گرفته تاثیر بسزایی خواهد داشت. http://www.inn.ir نسخه آنلاین ایران